YÜCEL TANYERİ

Ben, Yücel Tanyeri
Duydum ki merak ediyormuşsunuz,
Hususi hayatımı,
Anlatayım:
Evvela hekimim, yani
Büyücü falan değilim.
Burnum var, kulağım var,
Pek biçimli olmamakla beraber.
Lojmanda otururum,
Üniversitede çalışırım.
Ne başımda bulut gezdiririm,
Ne sırtımda mühr-ü nübüvvet.
Ne İngiliz kralı kadar
Mütevaziyim,
Ne de Celâl Bayar'ın
Sabık ahır uşağı gibi aristokrat.
Ispanağı çok severim
Puf böreğine hele
Biterim
Malda mülkte gözüm yoktur.
Vallahi yoktur.
Orhan Veli ile Melih Cevdet'tir
En sevdiğim şairler.
Bir kızım vardır,
İki de torunum pek muteber;
İsmini söyleyemem
Çiçekle uğraşanlar bulsun.
Ehemmiyetsiz şeylerle de uğraşırım,
Ne bileyim,
Belki daha bin bir huyum vardır.
Amma ne lüzum var hepsini sıralamaya.
Onlar da bunlara benzer...


Beni, benden iyi anlatan Orhan Veli'ye teşekkürlerimle...
Sadık Bey etiketine sahip kayıtlar gösteriliyor. Tüm kayıtları göster
Sadık Bey etiketine sahip kayıtlar gösteriliyor. Tüm kayıtları göster

29 Eylül 2020 Salı

UŞAKİZADE KÖŞKÜ...



Uşakizade Köşkü mahallemizde.
İzmirGöztepe'de.
Yapılmış 1860 senesinde.
Yakın tarihimiz için önemli bir Müze...

Helvacızade Hacı Ali Efendi.
Uşak şehrinin önemli bir zengini.
1830-40'lı yıllarda.
Karar verir işlerini İzmir'e taşımaya...

İzmir'e göç ederler. buraya yerleşirler.
Ata meslekleri Helvacılığı terk ederler.
İzmir'de halı ticareti ile iştigal ederler.
Uşakizadeler olarak burada ünlenirler...

Hacı Ali Efendi'nin oğlu Sadık Bey'dir.
Sadık Bey, deve kervancılığına atılır.
2000 tane deve alır.
Aydın-İzmir arasında kervanla yük taşır...

Üzüm, incir, pamuk, tütün Aydın'dan getirilir.
İzmir limanından gemilerle ihraç edilir.
İşler iyidir.
Oldukça yüklü gelirler elde edilir...

Sadık Bey, Makbule Hanım ile evlenir.
Karşıyaka'da bir evleri bulunmaktadır.
İkisinin de mutlu bir yaşamı vardır.
Yazlık bir Köşk yapılması ihtiyaçtır...

Araştırılır. 
Göztepe'de bir yer bulunur.
1860 yılında Köşkün yapımına başlanır.
Ve Uşakizade Köşkü buraya yapılır...

Uşakizade Köşkü'nde 12 yıl sonra.
1872 yılında.
Sadık Bey'in  Muammer adında.
Bir erkek çocukları gelir dünyaya...

Muammer Bey de zamanla büyür.
Adeviye Hanım ile evlenir.
Bu evlilikten 6 çocukları olur.
Çocukların en büyüğü Latife'dir...

Latife de büyür.
Eğitim zamanı gelir.
Köşk'ün bahçesinde camlı bir bölme yaptırılır.
Ve Latife burada özel olarak eğitilir... 

Latife'nin beş kardeşi de daha sonra. 
Eğitim görürler burada.
İlerleyen yıllarda.
Mahallenin çocuklarıyla bir arada...

Latife Hanım iyi bir öğrenim görür.
Arnavutköy Amerikan Koleji'ni bitirir.
Sorbonne Ünivesitesi'nde Hukuk eğitimi alır.
İngilizce, Fransızca, İspanyolca, Rumca öğrenir.
Piyano dersleri alır, Paris'te Konserler verir...

Uşakizade Muammer Bey de.
Yürür babası Sadık Bey'in izinde.
İyi bir tüccardır 20 yaşlarında İzmir'de. 
Belediye Başkanlığı da yapar 2 kez bu şehirde...

15 Mayıs 1919'da İzmir işgal edilir.
16 Mayıs, M. Kemal Paşa İstanbul'u terk eder.
19 Mayıs'ta Samsun'a çıkar.
Kurtuluş Savaşı başlar...

Üç yıl geçer.
9 Eylül 1922, Türk Ordusu İzmir'e girer.
10 Eylül M. Kemal Paşa, Vilayete gelir.
3 gün, Karşıyaka'da konuk edilir... 

Karagâh için İzmir'de güvenli bir ev bakılır.
Başyaver Salih Bozok araştırır.
Göztepe'deki Uşakizade Köşkü'nü beğenir.
Ev sahibi Latife Hanım ile tanışır...

Başyaver Salih Bozok önerir. 
13 Eylül'de Gazi Paşa, Köşke gelir.
Köşkü beğenmiştir.
Latife Hanım'ın babasına danışması gerekir...

14 Eylül'de İzmir yangını başlar.
M. Kemal Paşa köşke tekrar uğrar.
Latife Hanım, Paşa'yı candan karşılar.
Evin, Başkumandanlık Karargâhı olmasını onaylar...

Gazi Paşanın annesi Zübeyde Hanım.
Hastadır ve İzmir'de istirahat önerilir.
1922 Aralık ayında Karşıyaka'ya gelir.
Ve Latife Hanım Konağı'nda misafir edilir...

Bizzat Latife Hanım ona çok yakınlık gösterir.
Zübeyde Hanım, evde özenle konuk edilir.
Ancak bir ay sonra, 14 Ocak 1923'de ölür.
Ve Karşıyaka'da Cami bahçesine gömülür...

Gazi Paşa'nın programları yüklüdür.
27 Ocak günü ancak İzmir' e gelebilir.
Annesinin kabrini ziyaret edebilir.
Muammer Bey'e  teşekkürlerini bildirir...

Gazi Paşa, annesine gösterilen yakınlığa.
Latife Hanım'ın özverili davranışlarına.
Saygı duyar.
Ve aralarında bir sevgi başlar...

29 Ocak tarihinde, Göztepe'de.
Uşakizade Köşkünde, saat 17.00'de.
Aile arasında yapılan bir seremoniyle.
Evlenirler dini bir törenle...

Birlikte katılırlar İzmir İktisat Kongresi'ne.
Ertesi gün giderler Balıkesir'e
Akhisar, Bergama ve Edremit'e  trenle.
10 Şubat 1923'de dönerler tekrar İzmir'e...

Gazi Paşa, İzmir'e üçüncü gelişinde.
Kalır Uşakizade Köşkü'nde.
Giderler Latife Hanım ile Eskişehir'e.
Lozan'dan dönen İsmet Paşa'yı karşılamaya trenle...

Oradan dönerler Ankara'ya.
Hep birlikte Latife Hanım'la.
Ankara halkı hepsini törenle karşılar.
Ve Latife Hanım'ı da bağırlarına basarlar...

Atatürk, Uşakizade Köşkü'ne. 
Dördüncü defa gelişinde.
53 gün kalır Göztepe'de.
İş Bankası kuruluş kararı alınır bu evde...

Gazi Mustafa Kemal Paşa ile.
Latife Hanım'ın evlilikleri.
2 yıl 5 ay 5 gün sürer.
Ve 5 Ağustos 1925'te sona erer...

Gazi Mustafa Kemal Paşa.
14.9.1922 ile 22.02.1924 arasında.
Beş kez gelir Uşakizade Köşkü'ne.
Ve toplam 91 gün kalır bu evde...

Baba Muammer Bey ölür 1951'de.
Köşk, kiralanır bir Okul olarak önce.
Sonra da varisler 1979 senesinde.
Satarlar  Köşk İzmir Türk Koleji'ne...  

Latife Hanım, 13 Temmuz 1975'te.
İntikal eder ebediyete.
Gömülüdür Edirnekapı Aile Mezarlığı'nda.
Babası Muammer Bey ile yan yana...

Gazi Mustafa Kemal Paşa ile.
Latife Hanım, 2.5 yıl olurlar birlikte.
Ayrılırlar karşılıklı anlaşarak saygı ile.
Ve çocukları olmaz bu evlilikte...

Ancak günümüzde.
Giderseniz bu Köşkün bahçesine.
Görürsünüz her yaştan yüzlerce çocuğu birlikte.
Oynarken İzmir Türk Koleji'nin bahçesinde...


Uşakizade Köşkü Fotoğrafları:

Atatürk ve Latife Hanım Uşakizade Köşkü'nde (belgesel video):



.

25 Aralık 2008 Perşembe

ŞAM'DA ÜÇ KAHRAMAN...


"Bu yaz Meğri'deydim..." desem artık kimse anlamaz.
Meğri, antik "Telmessos" kentinin adıdır.
1424 yılında Osmanlı'nın eline geçmesiyle "Meğri" adını almıştır.
Uzak şehir anlamındadır....

O dönemlerde ulaşılması hayli güç bir yerdir.
Bugünki ismi "Fethiye" olarak bilinir.
Muğla ilimize bağlı turistik bir beldedir.
Fethiye ismini 1934 yılında alır.
Tayyareci Fethi Bey'in anısına...

Fethi Bey 1907 yılında Bahriye Mektebi'ni bitirir.
1911'de İngiltere'nin Bristol kentine gider.
Burada havacılık eğitimi alır ve Pilot olur.
Dönüşte Yüzbaşılığa yükseltilir...

8 Şubat 1914'te uzun soluklu bir yolculuk plânlanır.
Tayyareci Nuri Bey ile birlikte.
İ
stanbul-Kahire-İskenderiye arasında uçulacaktır.
Tek motorlu, kırmızı-beyaz ay yıldızlı iki ayrı uçakla...

1914 yılında Osmanlı'nın hali perişandır.
Balkanlarda yenilgi üstüne yenilgi alınmıştır.
Millete biraz moral verilmesi gerekmektedir.
İstanbul-Kahire uçuşu büyük başarı olacaktır...

Milletin üzüntüsü, sevinç'e döndürülecektir.
Muavenet-i milliye ve Prens Celaleddin 
isimli uçaklar hazırlanır.
Yanlarında da birer rasıt (gözlemci) alırlar.
Sadık ve İsmail Hakkı Bey'ler...

Hazırlıklar yapılır.
İzlenecek rotalar özenle belirlenir.
Meşin ceketler giyilir.
Eldivenler, gözlükler takılır....

Soğuk, yağmurlu bir kış gününde motorlar gürültüyle çalıştırılır.
Ve 18 Şubat 1914'te yolculuk başlar.
İstanbul,Eskişehir,Afyon,Konya,Ulukışla 
Üzerinden Toroslar aşılacaktır.
Sonrasında Adana,Halep,Humus,Beyrut ve Şam geçilecektir.
Kudüs ve Kahire üzerinden İskenderiye'ye kadar gidilecektir...

2515 km lik uzun bir yoldur bu.
70 beygir gücünde uçaklarla yapılacaktır bu yolculuk.
Saatte ancak 100 km hızla gidebilen.
Bez kanatlı uçaklarla...

Yolda birçok sorunla karşılaşılır.
Toroslar'ı zorlukla geçerler.
Fethi ve Sadık Beyler.
Ve 10 günde Şam'a gelirler...

27 Şubat'ta da Şam'dan havalanırlar.
Kudüs'e kadar uçulacaktır.
Golan tepeleri üzerinde türbülansa yakalanırlar.
Uçak Taberiye gölü yakınlarında düşer.
İkisi de şehit olur...

Sorunlarla boğuşan Nuri Bey'in uçağı bir gün gecikmeyle Şam'a gelir.
Onları hüzünlü bir kalabalık karşılar.
Kötü haberi orada öğrenirler.
Arkadaşlarını Şam'da toprağa verirler...

Artık bu yolculuğun tamamlanması şart olmuştur.
Bir hafta sonra sonra Nuri Bey'in uçağı yeniden yola koyulur.
Yafa'ya kadar gelirler.
8 Mart 1914 günü Yafa'dan havalanırlar...

Fakat ters bir rüzgarla denize çakılırlar.
İsmail Hakkı Bey kurtarılırsa da Nuri Bey şehit olur.
Fethi, Nuri ve Sadık Beyler.
İlk Hava Şehitlerimiz olarak tarihe geçerler...

Mezarları Şam'dadır.
Emeviye Camisinin yanında.
Selahaddin Eyyubî türbesinin avlusunda.
Bembeyaz müşterek mermer kabirlerinde...

Ayrı ayrı uçaklarla başlamışlardır bu yolculuğa.
Yürek yüreğe aşmışlardır onca yolu.
Şimdi, kol kola, yan yana yatmaktadırlar Şam'da.
Yalnız başlarına.
Kırmızı-beyaz, ay yıldızlı simgelerin altında...